vrijdag 11 mei 2012

Voorjaar

Zon &; wind
Het voorjaarsweer is van halen en brengen. Zon & wind, regen & wind, bijna alle seizoenen op één dag.
Ik besluit de kantzeis eens uit te gaan proberen op het dooie riet op het talud van het molenerf voordat alles weer vol groeit.
Grijs & wind; maaien met de zen

Echt wel voorjaar
Onder me zit een waterhoen te broeden. Dat trekt zich weinig van me aan.
21 en 22 april was het tienjarig jubileum van de Adriaan. Die staat er  al weer tien jaar.  De zaterdag was het open dag, waarop de nieuwe inrichting van de museumzolder gepresenteerd werd. Schitterend werk van Collegamolenaar Jos (ontwerp) en een busje vol andere vrijwilligers. Bekijk het op de website van de SMZK http://smzk.nl/smzknieuws.html. Of beter nog, ga er eens heen. Ook werd er voor de eerste keer graan gemalen (werd tijd). Dat gaat ééns permaand herhaald worden. Moet je gaan zien. Leuk.
Adriaanse varensgasten op bezoek
Op zondag was de feestdag voor de vrijwilligers /rondleiders van de Adriaan. Er was een fiets & boottocht langs de drie zuidelijke molens.

De slechte plekken worden rigoreus afgezaagd en vervangen
Op de werkplaats wordt nu doorgehaald aan het restaureren van ons keukenblok. Daar komt vaart in nu Jos z'n grote Adriaanklus klaar heeft. Met mij in mn eentje schoot het niet op.
Morgen (12 mei) begint het Nationale Molenweekeind. Het wordt goed maalweer. Kom langs.

zondag 1 april 2012

Inhalen
Het is een tijd stil geweest op deze blog. Met reden. Inbraak. Computer weg.
Dit wordt dus een samenvatting van het afgelopen kwartaal. Ik doe het maatr met plaatjes.
Waar waren we.

Eind november. 

Authentieke tegeltjes



 In de werplaats wordt doorgewerkt aan het keukenblok. De originele tegeltjes zijn nog steeds te koop en zitten er weer in. het ziet er een stuk beter uit dan de 60er jaren dingetjes die erin zaten, Er is best nog veel te doen aan de bak om hem weer waterdicht te krijgen. Ik hoop hem in het voorjaar in de molen te hebben.

Het mooie herfstweer is nu over.




December

Zie de Maan..







Januari
We hebben een paar leuke fuikjes gescoord. Molenaars verdienden bijna niets met dit werk. Honderd gulden per jaar in de dertiger jaren. Daar was dan wel een woning bij, en een stukje bouwland. En 't was een vaste betrekking, en de huur ging nooit omhoog want die was er niet. En vaak hadden ze visrechten in de molentocht [Aanvoersloot]. Vandaar die fuikjes, want die horen er wel bij. Bij mijn grootvader hing het vol met zulk vistuig bovenin de molen

Twee fuikjes















Het voorste fuikje op de foto is nog bijna helemaal op wilgenhoepeltjes. Dat wordt een pronkstukje in de uitstalling van oude spullen die er boven moet komen. We kregen ook nog een paar dozen met oud spul van één van de rondleiders op de Adriaan.  Kom t.z.t. maar kijken.

Februari.
En toen werd het winter, met schaatsgekte en al. Er kon een rondje Haarlem worden geschaatst, met maar 50 m zwemmen onderweg. Dat levert een boel unieke fotos op (die ik niet allemaal ga laten zien hier):

Schaatsers op de ringvaart.
Heel druk was het niet, dit is kennelijk iets voor echte bikkels. Ik heb de molen niet laten draaien, want dat vind ik geen gezicht. Watermolens horen stil te staan als alles dichtgevroren zit. Op het Spaarne bij de Adriaan waren onvervalste Hendrik Avercamp taferelen te zien.
Half rondje Haarlem verderop...
Maart
Het wordt weer lekker weer om op de molen te zijn. De molenmakers zijn langsgeweest om het werk aan de roeden af te maken.

Blinkend zwart
Ze zitten mooi in de verf, en beter nog, er zitten bliksemafleiderbeugels op elk eind.
Voordien hadden we er maar één, en die zat  dan ook nog op de slechtste plaats. Dat zit zo. De ijzeren roeden steken door de ijzeren askop. Aan twee kanten zit dat "koud" op elkaar. Aan de andere kant van het gat zijn wiggen geslagen, om de roeden in de kop vast te zetten. Als de wieken nu zó staan dat de roeden op die wiggen rusten, dan worden die langzaam platgedrukt. Niet goed. En zo zat het eerst juist wel, en dan was het ook nog de roe die ik liever horizontaal had. Dat betekent dat ik de molen nu voor het eerst eens goed kan wegzetten.

vrijdag 25 november 2011

Dit wordt weer eens een hele volle blog.
In het begin van de maand zijn de molenmakers geweest voor allerlei onderhoud en verbeteringen. Er was een hele lijst.

Doorhalen
De eerste klus was het doorhalen van de roeden. De wieken worden dan los gemaakt uit de askop en een eindje opgeschoven, zodat het gedeelte dat in de askop zit ontroest kan worden. Dat is de plek waar het regenwater het langst blijft zitten. Op de foto kun je zien dat de verticale roe een meter naar boven is geschoven, let ook op het figuurtje op de askop die daar de zaak in de teer aan het zetten is (klik op de foto voor groot formaat)

Zeil zit weer netjes
Verder zijn de lange slingerklampen weer op de wieken gezet, zodat ik na twee jaar de zeilen weer goed strak kan opdoeken. En de lange spruiten heben hun originele stroppen weer terug, in plaats van dat suffe kenttinkje.

veel beter
 Ook is de vang op zijn juiste positie gebracht; de vangblokken staken een eind over het bovenwiel heen. Tegelijkertijd is de bovenbonkelaar [tandwiel aan de bovenkant van de koningsspil] weer op zijn plaats gebracht. Dat is wel het beste nieuws, de koningsspil draait nu weer mee, voor het eerst sinds wie weet hoe lang. Ik heb nog niet genoeg wind gezien om het goed uit te proberen, maar in de volgende blog komt er een verslag met filmpje.


Tegeltjes moeten er nog in

Ondertussen gaat het restauratiewerk aan het keukenblok in de werkplaats door:



Zaterdag de 19e was een heel aparte dag: er is een filmploeg langs geweest. Niet zozeer om de molen te filmen; we zijn filmset geweest voor het maken van een bedrijfsfilm. Behalve met gebruikelijke appartuur werd er ook gefilmd vanuit een radiografisch bestuurde miniatuur helikopter. Veel meer contrast in technologie dan tussen onze houten machine en die hightech kun je niet bij elkaar brengen.
Alien ruimteschip inspecteert de Vijfhuizer molen ^
De ganzen vertrouwen het voor geen cent zo te horen.

Het filmbedrijf maakt doorgaaans technische films, voor inspecties en zo. Deze keer ging het om een toneelstukje.
Vijfhuizer woonkamer als filmset
Op hun website staat een prachtige luchtopname van een hollandse poldermolen, die overvloeit in een rij 21e eeuwse windgeneratoren. Er werd nog speciaal voor ons een rondje gemaakt; helaas was er helemaal geen wind, en stond de molen stil, maar ik ben benieuwd naar het resultaat. Je wordt op de hoogte gehouden.

maandag 24 oktober 2011

Weer en boel gebeurd sinds het laatste bericht.
De open monumentendagen. Niet zo goed bezocht en nogal verregend dit jaar.



De weinige bezoekers kwamen vaak nog om even te schuilen.

Het molenweekeind Noord Holland -Zuid (dat blijf ik een prachtnaam vinden, ik vraag me af of er ook een molenweekeind Zuid Holland Noord is) Ook verregend helaas. Waar er vorig jaar een rij stond, was het uitzicht nu zo:
De week daarop was het prachtig najaarsweer, en hadden we best veel aanloop. En er werden spulletjes gebracht. Van de familie van mijn kamergenoot op 't werk de nog ontbrekende sloothaak, een kantzeis (ZuidHollandse benaming: een "zen"), en nog wat leuke oude spullen: een dommekracht (soort primitieve krik) Die dingen werden gebruikt om zware dingen te lichten zoals assen en spillen voor onderhoud. Verder nog een hoosschep, en een baggerbeugel. Dat komt allemaal in de uitstalling.

vlnr slookhaak, dommekracht,
zen, baggerbeugel & hoosschep.

Op marktplaats vonden we nog een Kantsteker. Nou moet ik eerst maar eens een paar lange stelen gaan maken voor die slootspullen, want het moet er wel een beetje compleet uitzien. Ben ondertussen nog druk met het restaureren van het aanrecht, dat komt eerst.

Een een paar dagen daarna liepen we door puur toeval tegen een schattig oud (elektrisch) fornuisje aan, wat al in de schrootbak lag. Gratis meenemen! Past perfekt in het kleine keukentje.


Ziet er goed uit toch?





Na wat zoekwerk bleek dat dit één van de eerste elektrische fornuizen is, uit 1948 ongeveer. Past dus perfekt in onze oma's tijd inrichting. Het ding gebruikt driefasenstroom die op de molen aanwezig is (gaan we niet aansluiten). Er is nooit een gasaansluiting geweest, dus het zou er hebben kunnen staan. 

maandag 12 september 2011


Vandaag eens een live blog vanuit de molen. Het is vandaag open monumentendag. Wij zijn altijd een open monument, maar het is de bedoeling dat er nu extra veel mensen komen kijken.  

zeepklopper en wasstamper
In het laatste weekeind van de vakantie hebben we nog een lading spulletjes gescoord. We we zijn altijd op zoek naar dingen die in en rond de molen gebruikt kunnen zijn.

De wasstamper moet nog een steel krijgen. Het baggernet ook. Ik ben nog op zoek naar meer slootgereedschap. Kantzeis, sloothaak en zo. Tips zijn welkom.


Haarspit, hamer en strekel.

Baggernet









Haren van de zeis.

Het haarstel dient voor het haren van een zeis. Dat ziet er zo uit. Haarscherp wordtie dan.

  

Leuk oud lampje


Zondag 4 september. Het eerste evenement waar we wat voor doen is de Ride for The Roses. Onze bijdrage bestond  uit he laten draaien van de molen, en er wapperde een vlag van de kankerbestrijding.
Ik schat dat de colonne fietsers wel zo' n 5 km lang was.

Onafzienbare rij fietsers
 


Verregende wandelaars
's middags 3 uur. Het openmonumenten weekeind is en beetje in het water aan het vallen. Acht soms erg natte bezoekers tot nu toe. Gisteren waren dat er 17.

Als de buien na vieren voorbij zijn komen er toch nog gauw 16 mensen langs. Ik heb geeneens tijd om m'n live blog online te zetten. Dat moet morgen maar.






maandag 11 juli 2011

juni 2011

4 juni. Bij het wegslopen van de afzichtelijke hardboardbetimmering in de slaapkamer komen er leuke verassingen tevoorschijn, zoals dit behangetje uit misschien wel 1925 toen de molen voor het eerst bewoond werd. Het is zonder veel omhaal op de balken geplakt. "Zo" zei vader "Ziet er veel beter uit toch?" We moeten maar eens op zoek om iets vergelijkbaars te gaan vinden. Ook zijn er minder leuke verassingen, Conny zakt met de trap door de vloer. Daar zit een rotte plank, en hopenlijk blijft het daarbij. Dat moeten we wel uitzoeken, want de boel moet nog wel een paar eeuwen langer mee...op z'n minst

Terpdorp Spaarnwoude
Vrijdag 10 juni. Ik heb een fietstocht voor mij collega's georganiseerd. Met als thema 1000 jaar strijd tegen het water. Dat kun je allemaal mooi zien in de buurt van Haarlem: Terp, Dijk, Molen, Stoomgemaal. De terp is het dorp Spaarnwoude, en veel kleiner vind je ze zelfs in het noorden niet: één kerk, vier huizen en één kroeg.
De boerderijen staan op een oude strandwal. Moet je maar eens langs gaan. Eén van de eerste bedijkingen is de IJdijk, iets ten noorden van het dorp. De molen die weet je nou langzaamaan wel te vinden. Daar wordt geluncht, en laat ik wat van de molen zien. Het clubje van twaalf past net in de woonkamer. 
Lunch in de molen
Dat geeft een beetje idee hie vol het was met een gezin met elf in de zestiger jaren. De tocht eindigt (nou ja we moeten nog wel terug) bij gemaal de Cruquius. Vooral voor de expat collega's is dit een bijzondere ervaring geweest, en voor de anderen ook. Dat blijkt uit de enorme hoeveelheid foto's die er zijn gemaakt (en uit de gewichtstoename van de donatiepot).
In het weekeind mag ik voor het eerst een frontpassage uit het boekje meemaken. Wind krimpt [draait tegen de dagelijkse gang van de zon in] , barometer daalt, regen stopt, wind ruimt[draait met de zon mee], het klaart op en er komen buien. Doorgaans is het weer wel een stuk rommeliger.

Griezel
 We blijken huisgenoten te hebben: er zitten rivierkreeften in de voorwaterloop.
Binnen vinden we bij het uitbreken een dichtgetimmerd raampje. Leuk stukje bouwtechnische archeologie. Moet ik nog op de foto zetten en hier ff tussen proppen.









In de werkplaats wordt ondertussen druk gewerkt aan de restauratie van het keukenblok. Ik heb op aanwijzingen van Jos de juiste rood en witte tegeltjes voor in de spoelbak gevonden. Jos plakt de stukken van de bak weer aaneen met snelcement, en het nogal versleten blad wordt uitgevuld. Hopelijk krijgen we dit voor de najaars open dagen klaar en geplaatst in de molen.
Hele grote groep deze keer.
Anderhalve week later weer een rij collega's, deze keer die van Conny, op bezoek. Ook die kunnen eens uitgebreid komen kijken bij de molen waar ze al zoveel over hebben gehoord. Wel een goeie manier om onze molen en polderhistorie onder de aandacht te brengen, zo'n groepsbezoek.

Ondertussen is de eerste Schalkwijk glossy uit. Staan leuke stukjes in over de Eenhoorn, de Vijfhuizer en de Hommel.

Verder ben ik wat aan het prutsen geweest om de hele woonkamer op één prent te krijgen. 50 foto's aanelkaar geplakt. Moet nog wel eens over, maar voorlopig is het wel leuk om vanaf hier eens een kijkje binnen te nemen.


De woonkamer in de rondte.
Lijkt best wel groot zo....



maandag 30 mei 2011

Mei 2011

Ze zijn er weer.
Ik heb niet het gevoel dat het allemaal erg veel vroeger is dan vorig jaar ondanks het mooie weer.

Intakegesprek met \Gijs

Gijs en zijn twee maten hebben een creche opgericht. Die drie planten zich kennelijk niet voort, en hebben de rol van oom. Soms zie je ze met wel twee nesten rond dobberen, de echte ouders zijn dan fourageren.

Ondertussen is de woonkamer zo goed als klaar, en zitten de nieuwe voor en achterdeur erin. Da's mooi, want de open molendagen komen eraan.
Jos en Peter aan het aanrecht

In de werkplaats zijn we bezig met het opknappen van het keukenblok. Daar moest toch nog wel wat aan gebeuren, want het is verre van waterdicht.
Dat brok komt gaat tzt weer in dat gat
Gaat allemaal goed komen. Hopelijk zit dat er tegen de hersft met de molendagen Noord Holland-zuid allemaal in.

 De open molendagen werden wat minder goed bezocht dan we hoopten. Het weer was niet heel mooi, en er was concurrentie van een Ajax-Twente.
De mensen die wel kwamen, konden we met koffie met wat erbij ontvangen in de molenaarswoning.
Toch wel leuk. Het is de bedoeling van al het werk aan de molen is er een laagderempelig bezoeksobject van te maken Moet nog wel wat gepusht worden. Kom dat ook maar eens doen.